Tapu kaydında ipotek, haciz ve şerhler: Satın almadan önce tapu kaydı nasıl okunur?

Kısaca
Tapu kaydı, malik ile taşınmazı kısıtlayan her şeyi gösterir: banka ipoteği, bir alacaklı lehine haciz, mahkemenin ihtiyati tedbir kararı, kira, satış vaadi ya da aile konutu gibi şerhler, riskli yapı kararı gibi beyanlar ve irtifak ile intifa hakları. Banka ipoteği, bankayla yapılan düzenlemeyle satış günü kaldırılabilir; haciz ve tedbir ise devirden önce kaldırılmalıdır. Herhangi bir ödemeden önce ve randevudan hemen önce güncel bir kayıt isteyin.
Yazan Abdulhadi Uçkun, Kurucu ve şirket sahibi
Son inceleme 7 Ekim 2026
Satıcının elindeki güzel görünümlü tapu yeterli değildir. Önemli olan, tapu müdürlüğündeki canlı kayıttır; çünkü fotoğraflarda göremediğiniz şeyleri gösterir: taşınmaz üzerindeki bir borç, bir dava ya da başka birine ait bir hak. Bu rehberde kaydın bölümlerini ve her takyidatın ne anlama geldiğini anlatıyoruz.
Tapu kaydının bölümleri
- Malik: Ad ve hisse.
- Rehinler / İpotekler: Taşınmazla teminat altına alınmış borçlar.
- Şerhler: Kişiler veya kurumlar lehine tescil edilmiş haklar ve kısıtlamalar.
- Beyanlar: Taşınmaz veya bina hakkında hukuki bilgiler.
- İrtifaklar: Geçit hakkı ya da intifa hakkı gibi.
Banka ipoteği
En yaygın kayıttır; çünkü birçok malik krediyle satın almıştır.
- Satın almaya engel değildir, doğru düzenlenirse.
- Bankadan satış gününe kadar kalan tutarı gösteren borç yazısını isteyin.
- Borç, satış bedelinden doğrudan bankaya ödenir ve ipotek devirden önce ya da aynı randevuda kaldırılır.
- Satıcıya “ipoteği sonra kaldırırım” sözüne güvenerek bedelin tamamını ödemeyin.
Haciz ve ihtiyati tedbir
- Haciz: Bir alacaklı veya vergi dairesi tarafından borcun tahsili için konulur. Devirden önce borç ödenmeli ve haciz resmî olarak kaldırılmalıdır.
- İhtiyati tedbir: Bir uyuşmazlık nedeniyle mahkeme tarafından verilir ve taşınmaz üzerinde tasarrufu engeller. Tedbir kaldırılana kadar böyle bir taşınmaza yaklaşmayın.
Dikkat edilmesi gereken şerhler
- Kira şerhi: Yeni maliki de bağlayan tescilli bir kira sözleşmesi. Süresini ve şartlarını okuyun.
- Satış vaadi şerhi: Başka birinin aynı taşınmazı satın almak için bir satış vaadi sözleşmesi var. Durum netleşene kadar bu bir dur işaretidir. Ayrıntılar için satış vaadi sözleşmesi rehberi.
- Aile konutu şerhi: Taşınmaz, malikin eşinin açık rızası olmadan satılamaz.
- Önalım hakkı şerhi: Paylı mülkiyette paydaşların öncelikli satın alma hakkı vardır.
Önemli beyanlar
- Riskli yapı beyanı: Bina, kentsel dönüşüm kanunu kapsamında riskli olarak sınıflandırılmıştır; yıkılıp yeniden yapılacaktır. Bu, işlemi tamamen değiştirir. Ayrıntılar için kentsel dönüşüm rehberi.
- Yönetim planı: Bina veya sitenin kullanım kurallarını ve aidatları içeren düzeni.
İntifa hakkı
Taşınmaz bir kişinin adına kayıtlıyken, içinde oturma ya da yararlanma hakkı ömür boyu başka bir kişiye ait olabilir. Bu hak kaldırılmadan satın alırsanız, kendi mülkünüzü kullanamayabilirsiniz.
Kayıtta görünmeyenler
- Aidat borçları. Ayrıntılar için aidat rehberi.
- Abonelik borçları (elektrik, su ve doğalgaz).
- Tescil edilmemiş imar aykırılıkları. Ayrıntılar için iskan rehberi.
Bu yüzden tapu kaydını incelemek, satın alma öncesi kontrol listesinin bir parçasıdır, tamamı değil.
Kayıt ne zaman kontrol edilmeli?
- Kaporadan önce: İşlemi engelleyen bir şey olup olmadığını öğrenmek için.
- Randevudan bir iki gün önce: Çünkü her an yeni bir kayıt işlenebilir.
- Randevu günü: Tapu memuru imzadan önce kaydı kontrol eder.
Özet
Kaydı bir bankacı gibi okuyun: Malik kim? Taşınmaz üzerinde kimin hakkı var? Devirden önce neyin kaldırılması gerekiyor? Banka ipoteği düzenlenebilir; haciz ve tedbir kaldırılmalıdır; satış vaadi şerhi ya da intifa hakkı ise durum netleşene kadar durmak için bir nedendir.
Sunduğumuz her mülkün tapu kaydını, siz herhangi bir ödeme yapmadan önce inceliyoruz. Bize ulaşın ve belirli bir kaydı sizinle birlikte okuyalım.
Kaynaklar
İlgili rehberler

Manzara, cephe ve güneş: Trabzon’da deniz manzaralı daire neden daha az güneş alabilir?
Trabzon’da deniz kuzeydedir; bu yüzden denize doğrudan bakan daire kuzey cephelidir ve daha az güneş alır, kuzey duvarları da rutubete daha açıktır. En iyi seçenek çoğu zaman köşe ya da çift cepheli bir dairedir: kuzeyden deniz manzarası, güneyden ya da batıdan güneş. Manzara değeri ve talebi artırır; ancak yeni bir yapıyla kapanmayacağından, kışın ışık ve sıcaklıktan emin olun.
Son inceleme 7 Eki 2026

Video ile ev gezme: kendi ülkenizdeyken daireyi oradaymış gibi görmek
Canlı video ile gezme, kontrolü siz elinizde tuttuğunuzda pek çok yolculuğu gereksiz kılar: kesintisiz tek bir tur isteyin; sokaktan ve girişten başlayın, sonra her oda, pencere ve balkon; muslukları açın, dolapları açın; manzarayı her yönden, rutubet için kuzey duvarlarını ve köşeleri ve en yakın hizmetlere giden yolu görmek isteyin. Turu kaydedin, ardından belgeleri isteyin. Büyük bir tutar ödeyeceğiniz bir taşınmazda videoyu bir ziyaret ya da farklı bir saatte ikinci tur öncesi eleme aracı olarak kullanın.
Son inceleme 7 Eki 2026

İstanbul’da kentsel dönüşüm: Alıcı ve eski daire sahibi için ne anlama geliyor?
Türkiye’de kentsel dönüşüm, deprem riski taşıyan binaların yeniden yapılmasını düzenleyen 6306 sayılı Kanun’a tabidir. Bina, lisanslı bir kuruluşun raporuyla riskli yapı olarak belirlenir ve bu durum tapuya işlenir. Kasım 2023’ten beri yeniden yapım kararları üçte iki yerine hissedarların salt çoğunluğuyla alınıyor; Şubat 2026 yönetmeliği ise itiraz eden malikların paylarının satışı dahil süreçleri değiştirdi. Malikların belirli şartlarla kira yardımı hakkı vardır. Eski bir binada daire alan, arsa payı ve gelecekteki bir proje satın alır; hukuki durumu iyi inceleyin.
Son inceleme 7 Eki 2026
İlgili bölgeler
İlgili ilanlar
EşyalıBRJ-1119$140.000
Pelitli'de havalimanına yakın, deniz manzaralı eşyalı 4+1 aile dairesi
- 4+1
- 180 m²
- Pelitli, Trabzon
DenizOrman
EşyalıBRJ-1118$153.000
Akçaabat Mersin'de doğrudan deniz manzaralı eşyalı 3+1 daire
- 3+1
- 150 m²
- Mersin, Trabzon
Deniz
EşyalıBRJ-1117$125.000
Pelitli'de çok geniş balkonlu, deniz manzaralı eşyalı 3+1 daire
- 3+1
- 176 m²
- Pelitli, Trabzon
DenizOrman

